راه هاي خداشناسي

سه راه براي شناخت خدا وجود دارد:
۱ و ۲: خداي سبحان در قرآن كريم، دو راه از راه هاي شناساندن خود را بيان مي كند:
أ. «وَ فِي الْأَرْضِ آياتٌ لِلْمُوقِنين؛  و در زمين آياتى براى جويندگان يقين است»۱.
ب. «وَ في‏ أَنْفُسِكُمْ أَ فَلا تُبْصِرُون؛  و در وجود خود شما (نيز آياتى است)؛ آيا نمى‏بينيد؟»۲.
پروردگار در اين آيات ما را تشويق مي كند كه براي آشنا شدن با او به دو گروه از پديده ها دقت و توجه كنيم، گروه اول نشانه هاي خدا در آسمان ها و زمين است و گروه دوم نشانه هاي الاهي در جان و بدن خودمان.

۳. سومين راه شناخت خدا، صفات اوست.
اين راه، راهي بسيار دقيق و علمي است و هر گونه خطائي در آن موجب گمراهي مي شود، زيرا انسان ها در محيط طبيعت بزرگ شده اند و نمي توانند صفات نامحدود خداوند را با ابزار و و سائلي كه در طبيعت وجود دارد و بسيار محدود است مقايسه كنند و اينكار سر از كفر و شرك در مي آورد.

ياد آوري اين نكته بسيار لازم است كه ما هرگز با شناخت صفات خدا، نمي توانيم حقيقت ذات پروردگار را بشناسيم؛ چنانكه نمي شود اقيانوسي را در ظرف كوچكي گنجاند.
از اين رو امام باقر عليه السلام به ما سفارش مي كند:
«إِيَّاكُمْ وَ التَّفَكُّرَ فِي اللَّهِ وَ لَكِنْ إِذَا أَرَدْتُمْ أَنْ تَنْظُرُوا إِلَى عَظَمَةِ اللَّهِ فَانْظُرُوا إِلَى عِظَمِ خَلْقِه؛   از فكر كردن در ذات خدا بپرهيزيد؛ ليكن اگر خواستيد به عظمت و بزرگى خدا نظر كنيد، به بزرگى آفريدگانش توجه كنيد.»۳

صفات خدا، بر دو دسته است:
أ. صفات ثبوتيه: نوعي صفات كمالي كه براي خدا ثابت است و خدا داراي آن صفات است.
(عالم و قادر و حي است و مريد و مدرك — هم قديم و ازلي پس متكلم صادق)

ب. صفات سلبيه: نوعي صفات كه ذات الاهي منزه از آن است كه چنين صفاتي را داشته باشد، زيرا اگر خدا آن صفات را داشته باشد، موجب نقص براي او مي شود، از اين رو اين صفات از خدا سلب مي شود.
(نه مركب بود و جسم، نه مرئي نه محل — بي شريك است و معاني، تو غني دان خالق معني)

پانوشت:
۱. سوره ذاريات: آيه ۲۰.
۲. سوره ذاريات: آيه ۲۱.
۳. توحيد صدوق، ص ۴۵۸.[subscribe2]

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*